Öldürülen kadınların yakınları anlatıyor: ‘’Bir kadını daha kaybetmeye tahammülümüz yok!’’

Merve Kotan (19)

Bölüm 1: Esra Kotan

Kadın cinayetlerinin ve kadına yönelik şiddetin önüne geçilemiyor olması ve mağdur duruma düşürülen kadınların sayısının her geçen gün artması Türkiye’nin kanayan yarası olmaya devam ediyor.

Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu verilerine göre, sadece 1 Ocak 2019 itibariyle günümüze kadar geçen süreçte 382 kadın erkek şiddeti yüzünden hayatını kaybetti. 

‘’Cezalar yetersiz değil, uygulama yetersiz’’

Aydın’da, Muhammet Gürsoy (27) tarafından tabancayla vurularak öldürülen Merve Kotan’ın (19) ablası Esra Kotan, 6284 sayılı kanun ile cezaların yetersiz olmadığının fakat uygulama noktasında gerekli olan hassasiyetin sağlanmadığını ifade ediyor:

‘’Zaten şiddeti ve cinayetleri durduracak İstanbul Sözleşmesi ve 6284 sayılı kanunumuz var ama uygulamakta sorun yaşıyoruz. Bizim cezalarımız yetersiz olduğu için değil ancak uygulanmadığı için bu olumsuz olaylar gerçekleşiyor.’’

Merve Kotan cinayeti duruşması sırasında yaşadığı olayı ve akabinde karakolda yaşananları abla Kotan şu şekilde aktarıyor:

‘’ Duruşmanın olduğu gün katil babama yönelik fiziksel saldırı teşebbüsünde bulundu ve ardından yaşanan arbede üzerine hakim salonun boşaltılmasını istedi. Sanığın anne ve babası kapının önündeydi defalarca çağrılmalarına rağmen de içeriye gelmediler ama kapı açılınca içeriye girip direkt kardeşime saldırdılar. Olaydan sonra 6284’ten biz de faydalanmak istediğimiz için karakola gittik ve 6284’ten yararlanmak istediğimizi söyledik. Karakoldaki görevlilerin 6284 hakkında bir bilgileri olmadığını fark edince, kanunu biz anlatmak zorunda kaldık.’’

6284 kanunu hakkında toplumun ve devlet kurumu çalışanlarının bilgi yetersizliği kanunu uygulanamaz hale getirmiş durumda. Şiddet gören ve tehdit altında olan kadınlar dahil olmak üzere toplumun büyük bir kısmı haklarından habersiz.

Esra Kotan (öldürülen Merve Kotan’ın ablası)

‘’Biz kendi çalışmalarımızdan ve avukatlarımızın bulunmasından dolayı haklarımızdan haberdardık fakat o gün şunu düşündüm, mağdur duruma düşürüldükten sonra cesaretini toplayarak şikayette bulunmaya giden ve haklarından haberi olmayan bir kadın acaba nasıl muamele görüyor?’’

Esra Kotan

Erkek şiddeti ve kutuplaştırma meselesi

 Kadınların erkek şiddeti yüzünden can verdiği bir dönemde üzerinde en çok tartışılan kavramlardan biri ‘’erkek şiddeti.’’ Kavramın tartışmaya açık olmasının nedeni toplumun bazı kesimlerinin ‘’erkek şiddeti’’ kavramını kutuplaştırma olarak görmesi.

‘’Ben kardeşimin bir erkek tarafından katledildiğini söylemek için bunun erkek terörü olduğunu söylemek zorundayım ama insanlar bunu kutuplaştırma olarak görüyor. Var olan bir gerçekten bahsetmeniz ve bir tarafı kutuplaştırmanız farklı şeyler. Zaten bu kutuplaşmanın doğurduğu sonuçlar ortadayken başka bir kutuplaştırmayı çözüm olarak sunamayız. Ayrıca kutuplaştırmanın sonuçları genel olarak kadın cinayetleriyle ortaya çıksa da bundan etkilenen toplumun tüm bireyleridir’’

Basının yaklaşımı

”Kardeşimin bir yere gitmek için hazırlanıp çektiği fotoğrafları var sosyal medya hesaplarında, ki hepimiz kendimize özendiğimiz fotoğrafları paylaşıyoruz. Ancak bazı haberlerde kasıtlı olarak bazı fotoğrafları seçilmiş ve bunun üzerinden haber yapılarak makyaj yapan bir kadını adeta kalıplara sokmuşlardı. Haberde yazılanlar ”makyaj yapıyorsa zaten şöyle biridir ve öldürülmeyi hak etmiştir” gibi kabul edilemez ev alçakça bir algı yönetimi yapıp cinayeti meşrulaştırmaya çalıştılar.”

Kadın cinayetleri ve kadına yönelik şiddet hakkında yapılan haberlere gerekli hassasiyet gösterilmemesi sebebiyle haberlerde kadınların yapılan zulmü ‘’hak ettiği’’ ya da şiddetin, baskının hatta cinayetlerin bile ‘’mantıklı bir sebebi olabileceği’’ alt metni toplumun bilinçaltına yerleşiyor. Basındaki asılsız haberler hakkındaki düşüncesini Esra Kotan şu şekilde ifade ediyor:

‘’Hayatta olmayan insanlar bir şey söylemeyeceği için genelde haberlerde sanığın ilk ifadesini kullanılıyor. Sanıklar ise indirimlerden yararlanmak ve daha az ceza almak için yalana başvuruyor. Böyle bir durumda yayımlanan haber sağlıklı olmuyor.’’

Aynı şekilde bazı kadın cinayet dosyalarının iddianamelerinde savcılar kadının olay sırasındaki kıyafeti, dışarıda bulunduğu saat, katil ile olan ilişkisi gibi hiçbir önemi olmayan ve ”sebep” olarak asla görülmeyecek üstelik 6284 sayılı kanunla da önemsizliği tescil edilmiş birçok unsura yer vererek davanın seyrinin değişmesine ve sanıkların cezai indirimlerden yararlanmasına sebep olabiliyor. 

Esra Kotan ve arkadaşları

‘’Umutsuz değilim’’

Türkiye’de toplumsal cinsiyet eşitliği ve kadına yönelik şiddete dair bakış açısını Kotan şu şekilde anlatıyor.

‘’Ben toplumsal cinsiyet eşitliği hakkında çok umutsuz değilim. Çünkü ben sorunlara değinir ve bilinçlenirsem bu konuda çevremi de etkileyebilirim. Dolayısıyla çok keskin olmasa bile bendeki değişim etrafımı da etkiliyor ve değişim bence giderek artıyor.’’

”Mahkemeden önce de, duruşma günü de bizi yalnız bırakmayan çok sayıda kuruluş vardı. Kadın Meclisleri’nden, kadın haklarını koruma derneğinden, kadın dayanışması Platformundan ve Türkiyenin dört bir yanından gelen herkes hem bizim için çok önemli bir destek oldu hem de Türkiye’ye bu davanın hepimiz tarafından sahiplenilmesi gerektiğini ve Kadınların asla yalnız yürümeyeceğini gösterdi. Türkiye’deki tüm kadın kardeşlerimi hem bu mücadelenin parçası olmaya hem de çevrelerinde şahit oldukları bu gibi durumlarda sessiz kalmamaya davet ediyorum. Kendileri yardım edemiyor olabilir belki ama mağdur olan kadınların haklarını ve nasıl korunabileceklerini kendilerine anlatacak kurumlara yönlendirebilirler. Çünkü biliyoruz ki bu gibi durumlar çoğunlukla önlenebilir ölümlerdir. Kişiler hayattayken bu durumların önüne geçmek için çabalamamız şart. Bu cinayetler sistem bozuklarının toplumda bizlere yansımasıdır ve hepimize kadın cinayetlerini durdurmak için görev düşmektedir.”

Esra Kotan

Merve Kotan cinayetini davası 23 Ocak 2020 saat 14.00‘te Aydın 1. Ağır Ceza Mahkemesi’nde görülecek.

Merve Kotan’ a destek olmak için ;

https://www.change.org/p/mervekotan-için-adalet-adalet-bakanlik-merveicinadalet